Starożytność
- Biblia, Stary Testament
- pierwsza kobieta – Ewa, żona Adama, pramatka. Została stworzona z jego żebra. Pierwsza osoba obdarzona grzechem pierworodnym, ponieważ spróbowała owocu z drzewa wiadomości dobra i zła. Do tego samego namówiła męża. Oboje za ten czyn zostali wygnani z Raju,
- Judyta, Estera, Rut – pierwsze kobiety bohaterki, które poświęciły swoje szczęście dla dobra narodu wybranego i dla Boga,
- bohaterka „Pieśni nad pieśniami”- przedstawiona jako uosobienie piękna i zmysłowości, zakochana i gotowa poświęcić wszystko dla ukochanego.
- Nowy Testament
- Maria jako kobieta wybrana przez Boga do spełnienia szczególnej misji – miała urodzić i wychować Jezusa,
- Marta z Ewangelii św. Łukasza to kobieta, która była świetną gospodynią, opiekowała się Jezusem, jego ziemskim życiem, nie zwracała większej uwagi na jego nauki.
- Sofokles Antygona – tytułowa bohaterka to kobieta niezłomna, która nie bała się przeciwstawić władzy królewskiej w imię praw moralnych i boskich. Wbrew zakazom pogrzebała zmarłego brata za co została zamurowana. W rezultacie popełniła samobójstwo.
- Mitologia
- Hera – kobieta władczyni, żona Zeusa. Rządziła niebem, była przy tym dumna, oschła, obojętna, szybko się gniewała. Była patronką kobiet i domu, najważniejszą z bogiń starożytnej Grecji.
- Demeter – matka urodzajów i całej ziemi, niezwykle tajemnicza i nieodgadniona. To jej przypisuje się władzę nad zmiennością pór roku, odpowiedzialność za płodność i życie na ziemi.
- Afrodyta – piękna, ale próżna i z tego powodu naraziła na zagładę całe miasto. Aby otrzymać podczas wesela Peleusa i Tetydy miano najpiękniejszej, podarowała Parysowi rękę Heleny – najpiękniejszej z ziemianek- pomimo, że była ona żoną Menelaosa.
- Helena – uznana za najpiękniejszą kobietą w starożytnej Grecji, wzór kobiecej urody.
- Penelopa jako uosobienie wierności. Była ona żoną Odysa i przez dwadzieścia lat jego nieobecności pozostała mu wierna. Miała wielu adoratorów, a pomimo tego jak najdłużej odwlekała zamążpójście i nie przyjmowała do wiadomości, że jej mąż nie żyje. Dodatkowo jeszcze stała na straży majątku męża.
- Eurydyka – kobieta spełniona w miłości. Była ona żoną Orfeusza tak bardzo przez niego kochaną, że wyruszył on po jej śmierci do Hadesu, aby błagać boga śmierci o oddanie mu ukochanej Eurydyki.
Średniowiecze
- Legenda o świętym Aleksym – poznajemy w niej kobietę odrzuconą, żonę tytułowego św. Aleksego – Famijanę.
- Dzieje Tristana i Izoldy – kobietą kochanką była tutaj Izolda – żona króla Marka i kochanka Tristana. Kobieta była rozdarta pomiędzy miłością a wyrzutami sumienia. Ostatecznie silniejsza okazała się miłość.
- Pieśń o Rolandzie – damą serca średniowiecznego rycerza była Oda – wybranka Rolanda, która wiernie na niego czekała. Nie jest ona bohaterką utworu, autor jedynie wspomina o niej po śmierci rycerza i powiadamia czytelnika, że Oda zmarła zaraz po tym, gdy dowiedziała się, co stało się z jej ukochanym.
- D. Alighieri Boska komedia – kobietą ubóstwianą, niczym świętość była Beatrycze – ukochana Dantego na ziemi. W utworze pełni ona rolę przewodniczki poety po raju. Jest nieziemsko piękna, uosobienie niewinności i ulotności.
- P. Słota O zachowaniu się przy stole – w wierszu kobiety przedstawione są jako osoby godne szacunku, „krewne” Matki Boskiej”. Autor naucza, że należy je traktować z delikatnością i poważaniem.
- Rozmowa mistrza Polikarpa ze śmiercią – kobieta jako symbol śmierci.
Renesans
- W. Szekspir Makbet – żona Makbeta – Lady Makbet to femme fatale, kobieta silna, zdecydowana i gotowa na wszystko. Charakteryzują ją wyjątkowo silne namiętności. Niektórzy szekspirolodzy przedstawiali ją jako uosobienie zła, kobietę demona, czy czwartą czarownicę. Jako żona była czuła, troskliwa, opiekuńcza, bardzo lojalna wobec męża, którego była partnerką. Głęboko przeżywała niespełnione macierzyństwo. Perspektywa zostania królową całkowicie ją zaślepiła. Była bezpośrednim bodźcem pchającym męża do zbrodni. Ostatecznie popadła w obłęd i popełniła samobójstwo. Zginęła jako samotna i nieszczęśliwa kobieta.
- W. Szekspir Hamlet – Gertruda jako kobieta zdradziecka, zbrodniarka, która zdradziła męża i współuczestniczyła w jego zabójstwie. Jej przeciwieństwem jest Ofelia – córka Poloniusza, delikatna, łagodna i krucha psychicznie, która popadła w obłęd i utonęła.
- W. Szekspir Romeo i Julia – Julia jako kobieta uwielbiana i kochana przez Romea, który gotów był zrobić dla niej wszystko. Julia jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych kobiet w literaturze.
- F. Petrarka Sonety do Laury – cykl utworów poświęconych tytułowej Laurze – kobiecie ubóstwianej, upragnionej i ukochanej.
- J. Kochanowski Do Hanny – obraz kobiety nieczułej i zimnej, której serce jest twarde jak diament.
Barok
- P. Corneille Cyd – obraz kobiety honoru, którą niewątpliwie była Chimena – córka Gomesa, ukochana Roderyka. Najbardziej nieszczęśliwą postacią kobiecą niemal w całej literaturze jest inna bohaterka tego dzieła, a mianowicie Królewna. Kochała ona nieszczęśliwie i bez wzajemności i doprowadziła do związku Chimeny i Roderyka.
- Molier Skąpiec – obraz kobiety ubezwłasnowolnionej i zależnej od mężczyzny – Marianna, Eliza, Frozyna.
Oświecenie
- J. J. Rousseau, Julia, czyli Nowa Heloiza – Bohaterka to kobieta ubóstwiana, która kochała z wzajemnością.
- I. Krasicki Żona modna – satyra Krasickiego uderza w kobietę pustą, próżną i głupią, która zachwycała się modą francuską. Przez swoje zachowanie doprowadziła męża do ruiny.
- J. U. Niemcewicz Powrót posła – utwór przedstawia dwie charakterystyczne i przeciwstawne sobie postacie kobiece. Kobietą w stylu „żony modnej” jest Starościna Gadulska, która hołduje obcym wzorom. Kobietą oświeconą i patriotką jest Podkomorzyna. Może ona służyć jako wzór idealnej matki i żony.
- F. Karpiński Laura i Filon – tytułowa Laura to kobieta szczęśliwie zakochana w Filonie. Jak przystało na utwór sielankowy wszelkie niezgody między młodymi kończą się dobrze.
Romantyzm
- A. Mickiewicz, Dziady cz. IV – Maryla – kobieta, która stała się przekleństwem dla mężczyzny. Była ona wybranką Gustawa, wprowadziła zamęt w jego życie. Lubiła czytać książki, patrzeć w oczy ukochanego, ale nigdy nie mówiła o swoich poglądach. Ich związek był komunią dusz, ponieważ rozumieli się bez słów. To ona stała się źródłem nieziemskiego cierpienia bohatera, ponieważ zdradziła go i zniszczyła ich miłość. Wybrała mężczyznę bogatszego, który mógł jej zapewnić dostatnie życie. Maryla odrzuciła go, przez co czuł się osamotniony, a przez otoczenie traktowany jak wariat, szaleniec lub osoba obłąkana. W końcu popełnił samobójstwo.
- A. Fredro Śluby panieńskie – zbuntowana Klara i empatyczna Aniela jako kobiety przeciwstawione romantycznym wzorcom eterycznych i nieszczęśliwych niewiast.
- J. Słowacki Balladyna – kobieta zbrodniarka, przebiegła i inteligenta, wiedziała, czego chce i dążyła do tego nie przebierając w środkach. Aby osiągnąć swój cel, bez skrupułów zabiła siostrę. Po tej zbrodni przyszły kolejne.
- J. W. Goethe Cierpienia młodego Wertera – ukochana tytułowego Wertera Charlotta to kobieta przedstawiona jako anioł. Niezwykle uczynna, wrażliwa i wierna narzeczonemu. Bohater uważał, że są oni bratnimi duszami, zakochał się w niej na zabój, a gdy ona nie odwzajemniała uczuć – popełnił samobójstwo strzelając do siebie z pistoletu pożyczonego od ukochanego bohaterki.
- G. G. Byron Giaur – Leila jako kobieta będąca własnością męża. Za zdradę poniosła najwyższą karę – została utopiona w morzu.
- A. Mickiewicz Konrad Wallenrod – kobietą wierną swojemu ukochanemu i bardzo go kochającą była Aldona, która po odejściu męża zamknęła się w wieży jak pustelnica, gdzie umarła po jego samobójstwie.
- A. Mickiewicz Pan Tadeusz – dwie charakterystyczne i przeciwstawne postacie kobiece: dojrzała, świadoma swojej kobiecości i poszukująca męża Telimena oraz delikatna, nieśmiała i niewinna Zosia, która dopiero co wchodziła na salony.
- Z. Krasiński Nie-Boska komedia – kobietą nieszczęśliwą i niespełnioną była Maria – żona hrabiego Henryka, która zdradę męża przypłaciła życiem.
Pozytywizm
- F. Dostojewski Zbrodnia i kara - kobieta anioł - Sonia Marmieładow to 18-letnia niebrzydka, gorąco wierząca w Boga panna. Pochodziła z bardzo biednej rodziny. Prostytucją zarabiała na utrzymanie siebie i swoich najbliższych. Jej życiowym mottem były słowa: „Przyjąć cierpienie i odkupić się przez nie”. Była osobistym aniołem stróżem Rodiona Raskolnikowa. Wyjechała z nim na Syberię i pomagała przetrwać najgorsze chwile. To dzięki jej wytrwałości, cierpliwości i miłości bohater mógł się moralnie odrodzić. Była fundamentalnym bodźcem pchającym zbrodniarza ku odkupieniu.
- H. Sienkiewicz Potop - kobietą aniołem, motorem działań mężczyzny była Oleńka Billewiczówna. To ona wierzyła w Kmicica, stymulowała i pobudzała go do ekspiacji i rehabilitacji. Bohaterka była wnuczką Herakliusza Billewicza, który w testamencie nakazał jej albo klasztor albo Kmicica. Z wyglądu delikatna, subtelna, ale odważna i nieustraszona. Jej osobowość budziła szacunek nawet wśród towarzyszy Kmicica. Była bardzo gorącą patriotką, lojalną w stosunku do króla Jana Kazimierza. Nienawidziła zdrajców. Potrafiła mówić ludziom prawdę w oczy. Była przy tym dumna i ta duma sprawiła, że nie pomogła kompanom Andrzeja i wygoniła ich. Była stała w uczuciach, wierzyła, że Andrzej w końcu nawróci się ze złej drogi. Zawsze robiła to, co słuszne i taką zasadą kierowała się w życiu. Gdy ranny Kmicic przybył do Wodoktów musiała skłamać, ale później udzieliła mu reprymendy. Była zdolna do miłości, ale nie rezygnowała z wartości, w które wierzyła. Była bardzo religijna, Boga traktowała jako powiernika swoich trosk. Modliła się, kiedy dotarło do niej, że Kmicic ma zamiar zabić króla, co było fałszywym pomówieniem. Pomimo wszystko nie potrafiła przestać go kochać. Oleńka to osoba, która stymulowała i pobudzała Kmicica do ekspiacji i rehabilitacji.
- S. Żeromski Siłaczka – Stasia Bozowska jako szablonowa pozytywistka i emancypantka, która poświęciła własne życie w imię szczytnych ideałów. Stasia była dobrze wykształconą kobietą altruistką, nauczycielką, która walczyła z ciemnotą na zabitej deskami wsi. Była wytrwała, konsekwentna, bezkompromisowa oraz pełna wyrzeczeń i samozaparcia. Zrezygnowała z życia osobistego oraz porzuciła marzenia o studiach po to, aby realizować założenia programowe epoki. Na jej drodze pojawiło się mnóstwo przeszkód, które Stasia zdołała sama pokonać. Poddała się dopiero chorobie, przez którą nie osiągnęła upragnionego celu. Z biedy i wycieńczenia umarła w tragicznych warunkach na tyfus.
- H. Balzac Ojciec Goriot – portrety kobiet bezwzględnych, nieczułych, wyrachowanych i okrutnych – Anastazji i Delfiny. Wychowane i rozpieszczone przez ojca, liczyły się dla nich jedynie pieniądze. Za nic miały ojca. Anastazja wydarła umierającemu ojcu ostatnie grosze na zapłacenie za suknię balową. Delfina natomiast nie chciała słuchać o umieraniu ojca, pochłonięta bez reszty zaproszeniem na bal do pani Beause’ant.
- B. Prus Lalka – Izabela Łęcka jako kobieta irytująca, piękna, ale próżna. Ukształtował ją salonowy konwenans, który dopuszczał flirt, intrygi, gry i zabawy. Miała ogromne zaufanie do życia, świat miał ją zabawiać.
- E. Orzeszkowa Nad Niemnem – Justyna Orzelska jako idealistka pracy, odrzucająca wygodne życie na salonach i małżeństwo z arystokratą. Zdecydowała związać się ze zubożałym szlachcicem Janem Bohatyrowiczem. Inna bohaterka - Marta cierpi z powodu niespełnionej miłości i błędnej decyzji podjętej w wyniku strachu przed popełnieniem mezaliansu. Wiecznie omdlała i chora Emilia Korczyńska to ofiara romantycznych teorii, żyjąca w świecie sentymentalnych powieści. Jedyną radość przynosi jej zagłębianie się w lekturze ckliwych opowiastek. Praca i zajęcia męża, starającego się utrzymać Korczyn jest jej zupełnie obca.
Młoda Polska
- S. Wyspiański Wesele – Rachela jako muza artystów, uosobienie poezji. Nie chciała wychodzić za mąż, była nowoczesna, zwiedzała świat, znała język francuski i bardzo kochała literaturę. Wszędzie odczuwała poezję, chociaż jej nie tworzyła, ponieważ twierdziła, że nie lubi marnej poezji. Jej całe życie kręciło się wokół sztuki. To ona podsunęła pomysł zaproszenia na wesele „dziwów, kwiatów, krzewów i chochoła”, czy w poetycki sposób porównała bronowicką chatę do arki przymierza.
- S. Żeromski Ludzie bezdomni – Joasia Podborska jako kobieta fascynująca. Odpowiedzialna i kochająca bliskich. Inteligentna, zdolna, oczytana, wrażliwa. Uważała, że „człowiek stworzony jest do szczęścia, cierpienie trzeba zwalczać jak tyfus i ospę”. Joasia była bardzo samotna, nikt jej nie rozumiał, czuła się wyobcowana. Miała swoje idee i wyjątkowe podejście do życia. Pomimo, iż została zraniona nie straciła swojej mądrości oraz siły wewnętrznej.
- G. Zapolska Moralność pani Dulskiej – Aniela Dulska jako kobieta obłudna, nieszczera, skąpa, zakłamana i obłudna. Liczą się dla niej jedynie pozory i pieniądze.
Dwudziestolecie międzywojenne
- Z. Nałkowska Granica – kobieta jako wykorzystana, porzucona i skrzywdzona kochanka – Justyna Bogutówna. Zaślepiona miłością do Zenona nie dostrzegała jego prawdziwego oblicza. Zaszła w ciążę, usunęła ją, popadła w obłęd, a byłego ukochanego oblała kwasem.
- M. Bułhakow Mistrz i Małgorzata – Małgorzata jako kobieta kochanka, oddana bez reszty ukochanemu, jest gotowa poświęcić dla niego wszystko. Bez zastanowienia weszła w porozumienie z szatanem, który obiecał jej uratowanie ukochanego Mistrza.
- M. Dąbrowska Noce i dnie – kobietą pełną sprzeczności jest Barbara Niechcic, żona Bogumiła. Bohaterka to matka, żona i gospodyni. Pomimo pełnienia tych ról i tak czuje się niespełniona i tęskni za czymś nieosiągalnym. Ciągle wspomina swoją młodzieńczą miłość, zatruwa życie najbliższym swoim dziwnym zachowaniem. Jest postacią nieodgadnioną i tajemniczą, którą trudno jednoznacznie ocenić.
- M. Kuncewiczowa Cudzoziemka – tytułowa cudzoziemka to Róża Żabczyńska – kobieta, która wszędzie czuła się źle. Przyczyniło się do tego odejście ukochanego mężczyzny oraz nieudana kariera muzyczna. Za swoje niepowodzenia obwinia innych, wywołuje skandale, jest kapryśna i często popada w szaleństwo. Od rzeczywistości, która jej nie odpowiada często ucieka w świat marzeń.
Literatura współczesna
- G. Orwell Rok 1984 – kobieta buntowniczką lubiącą łamać zasady była Julia, kochanka Winstona. Nawet w tak okrutnych czasach bohaterka potrafiła zachować swoją indywidualność. Przybrała maskę wzorowej obywatelki po to, aby zapewnić sobie chociaż trochę swobody. Była sprytna i przedsiębiorcza.
- S. Mrożek Tango – Eleonora jako kobieta wyzwolona z wszelkich konwenansów i przesądów.
- J. J. Rousseau, Julia, czyli Nowa Heloiza – Bohaterka to kobieta ubóstwiana, która kochała z wzajemnością.
- I. Krasicki Żona modna – satyra Krasickiego uderza w kobietę pustą, próżną i głupią, która zachwycała się modą francuską. Przez swoje zachowanie doprowadziła męża do ruiny.
- J. U. Niemcewicz Powrót posła – utwór przedstawia dwie charakterystyczne i przeciwstawne sobie postacie kobiece. Kobietą w stylu „żony modnej” jest Starościna Gadulska, która hołduje obcym wzorom. Kobietą oświeconą i patriotką jest Podkomorzyna. Może ona służyć jako wzór idealnej matki i żony.
- F. Karpiński Laura i Filon – tytułowa Laura to kobieta szczęśliwie zakochana w Filonie. Jak przystało na utwór sielankowy wszelkie niezgody między młodymi kończą się dobrze.
Romantyzm
- A. Mickiewicz, Dziady cz. IV – Maryla – kobieta, która stała się przekleństwem dla mężczyzny. Była ona wybranką Gustawa, wprowadziła zamęt w jego życie. Lubiła czytać książki, patrzeć w oczy ukochanego, ale nigdy nie mówiła o swoich poglądach. Ich związek był komunią dusz, ponieważ rozumieli się bez słów. To ona stała się źródłem nieziemskiego cierpienia bohatera, ponieważ zdradziła go i zniszczyła ich miłość. Wybrała mężczyznę bogatszego, który mógł jej zapewnić dostatnie życie. Maryla odrzuciła go, przez co czuł się osamotniony, a przez otoczenie traktowany jak wariat, szaleniec lub osoba obłąkana. W końcu popełnił samobójstwo.
- A. Fredro Śluby panieńskie – zbuntowana Klara i empatyczna Aniela jako kobiety przeciwstawione romantycznym wzorcom eterycznych i nieszczęśliwych niewiast.
- J. Słowacki Balladyna – kobieta zbrodniarka, przebiegła i inteligenta, wiedziała, czego chce i dążyła do tego nie przebierając w środkach. Aby osiągnąć swój cel, bez skrupułów zabiła siostrę. Po tej zbrodni przyszły kolejne.
- J. W. Goethe Cierpienia młodego Wertera – ukochana tytułowego Wertera Charlotta to kobieta przedstawiona jako anioł. Niezwykle uczynna, wrażliwa i wierna narzeczonemu. Bohater uważał, że są oni bratnimi duszami, zakochał się w niej na zabój, a gdy ona nie odwzajemniała uczuć – popełnił samobójstwo strzelając do siebie z pistoletu pożyczonego od ukochanego bohaterki.
- G. G. Byron Giaur – Leila jako kobieta będąca własnością męża. Za zdradę poniosła najwyższą karę – została utopiona w morzu.
- A. Mickiewicz Konrad Wallenrod – kobietą wierną swojemu ukochanemu i bardzo go kochającą była Aldona, która po odejściu męża zamknęła się w wieży jak pustelnica, gdzie umarła po jego samobójstwie.
- A. Mickiewicz Pan Tadeusz – dwie charakterystyczne i przeciwstawne postacie kobiece: dojrzała, świadoma swojej kobiecości i poszukująca męża Telimena oraz delikatna, nieśmiała i niewinna Zosia, która dopiero co wchodziła na salony.
- Z. Krasiński Nie-Boska komedia – kobietą nieszczęśliwą i niespełnioną była Maria – żona hrabiego Henryka, która zdradę męża przypłaciła życiem.
Pozytywizm
- F. Dostojewski Zbrodnia i kara - kobieta anioł - Sonia Marmieładow to 18-letnia niebrzydka, gorąco wierząca w Boga panna. Pochodziła z bardzo biednej rodziny. Prostytucją zarabiała na utrzymanie siebie i swoich najbliższych. Jej życiowym mottem były słowa: „Przyjąć cierpienie i odkupić się przez nie”. Była osobistym aniołem stróżem Rodiona Raskolnikowa. Wyjechała z nim na Syberię i pomagała przetrwać najgorsze chwile. To dzięki jej wytrwałości, cierpliwości i miłości bohater mógł się moralnie odrodzić. Była fundamentalnym bodźcem pchającym zbrodniarza ku odkupieniu.
- H. Sienkiewicz Potop - kobietą aniołem, motorem działań mężczyzny była Oleńka Billewiczówna. To ona wierzyła w Kmicica, stymulowała i pobudzała go do ekspiacji i rehabilitacji. Bohaterka była wnuczką Herakliusza Billewicza, który w testamencie nakazał jej albo klasztor albo Kmicica. Z wyglądu delikatna, subtelna, ale odważna i nieustraszona. Jej osobowość budziła szacunek nawet wśród towarzyszy Kmicica. Była bardzo gorącą patriotką, lojalną w stosunku do króla Jana Kazimierza. Nienawidziła zdrajców. Potrafiła mówić ludziom prawdę w oczy. Była przy tym dumna i ta duma sprawiła, że nie pomogła kompanom Andrzeja i wygoniła ich. Była stała w uczuciach, wierzyła, że Andrzej w końcu nawróci się ze złej drogi. Zawsze robiła to, co słuszne i taką zasadą kierowała się w życiu. Gdy ranny Kmicic przybył do Wodoktów musiała skłamać, ale później udzieliła mu reprymendy. Była zdolna do miłości, ale nie rezygnowała z wartości, w które wierzyła. Była bardzo religijna, Boga traktowała jako powiernika swoich trosk. Modliła się, kiedy dotarło do niej, że Kmicic ma zamiar zabić króla, co było fałszywym pomówieniem. Pomimo wszystko nie potrafiła przestać go kochać. Oleńka to osoba, która stymulowała i pobudzała Kmicica do ekspiacji i rehabilitacji.
- S. Żeromski Siłaczka – Stasia Bozowska jako szablonowa pozytywistka i emancypantka, która poświęciła własne życie w imię szczytnych ideałów. Stasia była dobrze wykształconą kobietą altruistką, nauczycielką, która walczyła z ciemnotą na zabitej deskami wsi. Była wytrwała, konsekwentna, bezkompromisowa oraz pełna wyrzeczeń i samozaparcia. Zrezygnowała z życia osobistego oraz porzuciła marzenia o studiach po to, aby realizować założenia programowe epoki. Na jej drodze pojawiło się mnóstwo przeszkód, które Stasia zdołała sama pokonać. Poddała się dopiero chorobie, przez którą nie osiągnęła upragnionego celu. Z biedy i wycieńczenia umarła w tragicznych warunkach na tyfus.
- H. Balzac Ojciec Goriot – portrety kobiet bezwzględnych, nieczułych, wyrachowanych i okrutnych – Anastazji i Delfiny. Wychowane i rozpieszczone przez ojca, liczyły się dla nich jedynie pieniądze. Za nic miały ojca. Anastazja wydarła umierającemu ojcu ostatnie grosze na zapłacenie za suknię balową. Delfina natomiast nie chciała słuchać o umieraniu ojca, pochłonięta bez reszty zaproszeniem na bal do pani Beause’ant.
- B. Prus Lalka – Izabela Łęcka jako kobieta irytująca, piękna, ale próżna. Ukształtował ją salonowy konwenans, który dopuszczał flirt, intrygi, gry i zabawy. Miała ogromne zaufanie do życia, świat miał ją zabawiać.
- E. Orzeszkowa Nad Niemnem – Justyna Orzelska jako idealistka pracy, odrzucająca wygodne życie na salonach i małżeństwo z arystokratą. Zdecydowała związać się ze zubożałym szlachcicem Janem Bohatyrowiczem. Inna bohaterka - Marta cierpi z powodu niespełnionej miłości i błędnej decyzji podjętej w wyniku strachu przed popełnieniem mezaliansu. Wiecznie omdlała i chora Emilia Korczyńska to ofiara romantycznych teorii, żyjąca w świecie sentymentalnych powieści. Jedyną radość przynosi jej zagłębianie się w lekturze ckliwych opowiastek. Praca i zajęcia męża, starającego się utrzymać Korczyn jest jej zupełnie obca.
Młoda Polska
- S. Wyspiański Wesele – Rachela jako muza artystów, uosobienie poezji. Nie chciała wychodzić za mąż, była nowoczesna, zwiedzała świat, znała język francuski i bardzo kochała literaturę. Wszędzie odczuwała poezję, chociaż jej nie tworzyła, ponieważ twierdziła, że nie lubi marnej poezji. Jej całe życie kręciło się wokół sztuki. To ona podsunęła pomysł zaproszenia na wesele „dziwów, kwiatów, krzewów i chochoła”, czy w poetycki sposób porównała bronowicką chatę do arki przymierza.
- S. Żeromski Ludzie bezdomni – Joasia Podborska jako kobieta fascynująca. Odpowiedzialna i kochająca bliskich. Inteligentna, zdolna, oczytana, wrażliwa. Uważała, że „człowiek stworzony jest do szczęścia, cierpienie trzeba zwalczać jak tyfus i ospę”. Joasia była bardzo samotna, nikt jej nie rozumiał, czuła się wyobcowana. Miała swoje idee i wyjątkowe podejście do życia. Pomimo, iż została zraniona nie straciła swojej mądrości oraz siły wewnętrznej.
- G. Zapolska Moralność pani Dulskiej – Aniela Dulska jako kobieta obłudna, nieszczera, skąpa, zakłamana i obłudna. Liczą się dla niej jedynie pozory i pieniądze.
Dwudziestolecie międzywojenne
- Z. Nałkowska Granica – kobieta jako wykorzystana, porzucona i skrzywdzona kochanka – Justyna Bogutówna. Zaślepiona miłością do Zenona nie dostrzegała jego prawdziwego oblicza. Zaszła w ciążę, usunęła ją, popadła w obłęd, a byłego ukochanego oblała kwasem.
- M. Bułhakow Mistrz i Małgorzata – Małgorzata jako kobieta kochanka, oddana bez reszty ukochanemu, jest gotowa poświęcić dla niego wszystko. Bez zastanowienia weszła w porozumienie z szatanem, który obiecał jej uratowanie ukochanego Mistrza.
- M. Dąbrowska Noce i dnie – kobietą pełną sprzeczności jest Barbara Niechcic, żona Bogumiła. Bohaterka to matka, żona i gospodyni. Pomimo pełnienia tych ról i tak czuje się niespełniona i tęskni za czymś nieosiągalnym. Ciągle wspomina swoją młodzieńczą miłość, zatruwa życie najbliższym swoim dziwnym zachowaniem. Jest postacią nieodgadnioną i tajemniczą, którą trudno jednoznacznie ocenić.
- M. Kuncewiczowa Cudzoziemka – tytułowa cudzoziemka to Róża Żabczyńska – kobieta, która wszędzie czuła się źle. Przyczyniło się do tego odejście ukochanego mężczyzny oraz nieudana kariera muzyczna. Za swoje niepowodzenia obwinia innych, wywołuje skandale, jest kapryśna i często popada w szaleństwo. Od rzeczywistości, która jej nie odpowiada często ucieka w świat marzeń.
Literatura współczesna
- G. Orwell Rok 1984 – kobieta buntowniczką lubiącą łamać zasady była Julia, kochanka Winstona. Nawet w tak okrutnych czasach bohaterka potrafiła zachować swoją indywidualność. Przybrała maskę wzorowej obywatelki po to, aby zapewnić sobie chociaż trochę swobody. Była sprytna i przedsiębiorcza.
- S. Mrożek Tango – Eleonora jako kobieta wyzwolona z wszelkich konwenansów i przesądów.
KOMENTARZE
af. była pienkna
dlatego była w muszli
więce na www.pienkna.pl